Menu
14 / 12 / 2017 - 04:34 am
A Site By Your Side
A+ A A-

  • - Κατηγορία: ΕΚΚΕΝΤΡΑ

nude 80

Γ. Jenny Saville [68]

«Τι είναι ομορφιά; Η ομορφιά είναι συνήθως η αντρική εικόνα του γυναικείου σώματος. Οι γυναίκες μου είναι όμορφες, μέσα στην ιδιαιτερότητά τους»

Jenny Saville[69]

 

Η Jenny Saville είναι παγκοσμίως γνωστή σύγχρονη ζωγράφος που έγινε γνωστή για τους πίνακές της οι οποίοι δείχνουν το ανθρώπινο σώμα –συνήθως γυναικείο– χωρίς καμία επιθυμία συσχετισμού με τις παραδοσιακές αντιλήψεις για την ομορφιά και τη θηλυκότητα. Στην πραγματικότητα, τα περισσότερα γυμνά της αντικατοπτρίζουν υπέρβαρες γυναίκες, ή γυναίκες μελανιασμένες και δαρμένες. Η ίδια περιγράφει τον εαυτό της ως ένα είδος φεμινίστριας.

Η Saville γεννήθηκε στο Cambridge το 1970 και ήταν ένα από τα τέσσερα παιδιά στην οικογένειά της. Ήξερε από μικρή πως ήθελε να γίνει καλλιτέχνης. Οι γονείς της ενθάρρυναν τη δημιουργικότητά της και της επέτρεψαν να έχει έναν δικό της χώρο, σαν στούντιο, για να ζωγραφίζει. Ο θείος της επίσης, που ήταν ιστορικός τέχνης, τη βοήθησε να εξελίξει την τεχνική της και της έμαθε να παρατηρεί τα πράγματα γύρω της. Φοίτησε στο Glasgow School of Art, ίδρυμα που ενστάλαξε μέσα της την ηθική της εργασίας και που ήταν μια καλή αρχή για τη ζωγραφική από φυσικού, μιας και δούλευαν συχνά με γυμνά μοντέλα.[70] Οι ακαδημαϊκές της σπουδές τής προσέφεραν ένα είδος ελευθερίας, διδάσκοντάς της κάποιες αρχές τις οποίες αργότερα η ίδια χρειάστηκε να αποδομήσει. Στη Γλασκόβη κέρδισε πολλά βραβεία και μια υποτροφία για το Cincinnati University. Εκεί ήταν που πρώτη φορά συνάντησε παχύσαρκες γυναίκες που ενέπνευσαν την έκθεση αποφοίτησής της το 1992 και την εμμονή της με την ανθρώπινη σάρκα.

Στο τέλος των σπουδών της, ο συλλέκτης τέχνης Saatchi αγόρασε τα έργα της από την έκθεση αποφοίτησής της. Της προσέφερε ένα συμβόλαιο 18 μηνών, στηρίζοντάς την όσο αυτή δημιούργησε νέα έργα, τα οποία αργότερα εξέθεσε στην Saatchi Gallery στο Λονδίνο. Η Saville σύντομα έγινε γνωστή στο κοινό μέσα από τη δημιουργία τέχνης με ένα κλασικό μέσω τη ζωγραφική φιγούρας. Έγινε γνωστή κυρίως για τους μεγάλης κλίμακας πίνακες γυμνών γυναικών, ενώ κέρδισε τον τίτλο Young British Artist (YBA). Το φεμινιστικό αντικείμενό της, οι παχύσαρκες και πολύ συχνά χωρίς πρόσωπο γυναίκες με τα τεράστια σώματα, τρέφει τις ρίζες του στα ταξίδια της στην Αμερική αλλά και στην αντίθεσή της απέναντι στα σύγχρονα πρότυπα ομορφιάς. Η δουλειά της περιλαμβάνει κυρίως μεγάλα κομμάτια παραμορφωμένης σάρκας, με μεγάλες πινελιές και επιφάνειες λαδομπογιάς. Μετά το ντεμπούτο της το 1992, η δουλειά της συνεχίζει να επικεντρώνεται στο γυναικείο σώμα, αλλά πολλές φορές ασχολείται με θέματα ανθρώπων που βρίσκονται ανάμεσα στα δύο φύλα ή τρανς. Τα δημοσιευμένα σκίτσα και αρχεία της περιλαμβάνουν χειρουργικές φωτογραφίες λιπαναρρόφησης, θύματα τραύματος, διορθώσεις παραμορφώσεων, καταστάσεις ασθένειας και τρανς ασθενείς.[71]

Σήμερα η Jenny Saville, από τις πιο ταλαντούχες και ανερχόμενες καλλιτέχνιδες του 21ου αιώνα, ζει και εργάζεται στο Λονδίνο, όπου διδάσκει ζωγραφική στο Slade School of Art, καταφέρνοντας να μοιράζεται και να μαθαίνει μαζί με τους μαθητές της.

Σε μια εποχή που η τεχνολογία κερδίζει χώρο ακόμα και στην τέχνη, η Saville καταφέρνει να επαναπροσδιορίζει τις αρχές της κλασικής ζωγραφικής σωμάτων και να ξανακερδίσει μια θέση για αυτήν στο περιεχόμενο της ιστορίας της τέχνης.[72]

Branded (1992)

nude 81

Jenny Saville /Branded /1992

Η Jenny Saville ζωγραφίζει εδώ το δικό της πρόσωπο πάνω στο σώμα μιας παχύσαρκης γυναίκας. Στο Branded βλέπουμε ένα παράδειγμα σύγκρισης των ανθρώπινων νοητικών κατασκευών με τις φυσικές μορφές. Η στάση της γυναίκας στον πίνακα είναι διαστρεβλωμένη, υπερβολικά κοντή, έτσι ώστε το μέγεθος των γοφών και της κοιλιάς της να φαίνεται μη ρεαλιστικό, ενώ τα στήθη και η κοιλιά της φαίνονται γιγάντια. Ωστόσο, με κάποιο τρόπο, η στάση φαίνεται πολύ πιο φυσική και χαλαρή από αυτή που θα έπαιρνε μια γυναίκα σε πόζα μοντέλου. Πάνω στο σώμα της είναι χαραγμένες διάφορες λέξεις με κόκκινο χρώμα. Οι λέξεις σημαδεμένη, υποστηρικτική και διακοσμητική αποκαλύπτουν κοινωνικές θέσεις που δίνονται στις γυναίκες, αφύσικες αλλά τόσο δεδομένες που γίνονται τελικά φυσικές, χρησιμοποιούνται τόσο συχνά που τελικά σημαδεύουν τη γυναίκα για πάντα. Η γυναίκα τραβάει την κοιλιά της προς τα έξω και την αντιμετωπίζει σαν κρέας ή και λίπος που δεν θα έπρεπε να βρίσκεται εκεί. Αποστρέφει το βλέμμα της από το κορμί της και είναι ολοφάνερο πως αισθάνεται απέχθεια τόσο για το ίδιο της το σώμα όσο και για τις λέξεις που είναι χαραγμένες πάνω της και φαίνονται σαν να την χαρακτηρίζουν.

Το έργο αυτό από πολλούς παρομοιάστηκε με το έργο της Jo Spence Branded, μιας και υιοθετεί την ίδια ρητορική πρακτική με τις προσβλητικές λέξεις χαραγμένες πάνω σε ένα απεχθές σώμα. H Alison Rowley αναφέρει πως κάποιοι προσβλήθηκαν με το έργο της Saville και βρήκαν παράτολμη την προσπάθειά της να χρησιμοποιήσει αναφορές στο γνωστό έργο της Spence, όπου η ίδια η καλλιτέχνης έγραψε πάνω στο γερασμένο και άρρωστο κορμί της τη λέξη Monster στην προσπάθειά της να υπερασπιστεί τον εαυτό της και να καταδικάσει το κοινό της. Αυτό που είναι γεγονός είναι ότι και τα δύο έργα σημάδεψαν την ιστορία των φεμινιστικών πρακτικών. Και τα δύο έργα βασίζονται στην αυτοεξέταση ως ένα σημείο εκκίνησης, για να ασχοληθούν με θέματα όπως η σωματική και φυσική ιδιότητα της γυναίκας.[73]

nude 82

Jo Spence /Exiled /undated

 

Plan (1993)

nude 83

Jenny Saville /Plan / 1993

Στο Plan βλέπουμε μια γυναίκα καλυμμένη με τα κόκκινα σημάδια που χρησιμοποιούνται για τη λιπαναρρόφηση. Η γυναίκα κοιτάει προς τα κάτω με έναν τρόπο σαν να διαβάζει το βάρος της σε μια ζυγαριά, συναντώντας όμως παράλληλα και το βλέμμα του κοινού. Το στήθος της είναι βαρύ και μεγάλο και χρειάζεται να το ανασηκώσει για να δει το υπόλοιπο σώμα της. Η οπτική γωνία προσδίδει ένα εφέ υπερβολής, ιδιαίτερα στο μέγεθος των μηρών. Η αίσθηση που δίνει ο πίνακας είναι πως βλέπουμε την εικόνα κάποιου ο οποίος είναι εξαναγκασμένος να συγκρίνει το σώμα του με τις ιδανικές εικόνες ομορφιάς που μας επιδεικνύουν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και πως ίσως η γυναίκα να βλέπει τον εαυτό της παχύτερο από ό,τι πραγματικά είναι.[74] Όπως πολλοί πίνακες της Saville, είναι και αυτός ως έναν βαθμό πορτρέτο του εαυτού της, μιας και χρησιμοποιεί ξανά το δικό της πρόσωπο πάνω σε ένα σώμα εν μέρει ξένο και εν μέρει δικό της. Οι γραμμές της εγχείρησης θυμίζουν υψομετρικές καμπύλες σε χάρτες τοπογραφίας και προσδίδουν μια φυσική αίσθηση, εντείνοντας την έννοια πως οι χάρτες αυτοί είναι μια κατασκευή του ανθρώπινου νου και αντιτίθενται στο φυσικό τοπίο. Το γυναικείο γυμνό σώμα προσομοιάζεται με την ελεύθερη φύση, ενώ οι χειρουργικές γραμμές συμβολίζουν την προσπάθεια αλλαγής του. Οι γραμμές αυτές υποδεικνύουν τα σημεία στα οποία θα γίνουν οι τομές κατά τη διαδικασία της εγχείρησης, ενώ παράλληλα χαρτογραφούν το φυσικό γυναικείο σώμα ανάλογα με τα σημεία συγκέντρωσης λίπους. Δίνεται έτσι η εντύπωση των σημείων όπου θα κοπεί το σώμα στο χειρουργείο, ακολουθώντας τις γραμμές που μοιάζουν να τεμαχίζουν τον πίνακα.[75]

 

Trace (1993-1994)

nude 84

Jenny Saville / Trace / 1993-1994

Στο Trace βλέπουμε τα σημάδια της ημέρας πάνω στο γυναικείο σώμα. Τα σημάδια που απομένουν από τα εσώρουχα, τον στηθόδεσμο και τα ρούχα είναι ορατά. Υπάρχει ωμότητα στα σημάδια, που απεικονίζει τη δυσφορία των σφιχτών ελαστικών ρούχων πάνω στην επιδερμίδα. Παρότι η εικόνα υπονοεί πως η γυναίκα προσπαθεί να χωρέσει σε ρούχα που είναι κάπως μικρά, η γραμμή στην πλάτη της υποδεικνύει πως φορούσε σουτιέν με κακή εφαρμογή, τουλάχιστον ένα νούμερο παραπάνω από αυτό που χρειάζεται. Αν και τα σημάδια θυμίζουν αυτά που βρίσκει μια γυναίκα αφαιρώντας τα ρούχα της στο τέλος της ημέρας, το αίσθημα που κυριαρχεί στην εικόνα είναι αυτό του πόνου. Υπάρχει η αμυδρή υπόνοια από τη στάση των ώμων πως η γυναίκα αυτή μάλλον δεν είναι χαρούμενη με το σώμα της, και η παλέτα των χρωμάτων προσδίδει μια ελαφρώς μελανιασμένη εμφάνιση, όχι τόσο φυσική όσο μεταφορική.[76] Όπως και στο Plan, αυτή είναι μια γυναίκα που δεν βλέπει το σώμα της όπως πραγματικά είναι.

 

Τhe mothers (2011)

nude 85

Jenny Saville /The mothers /2011

Στον πίνακα βλέπουμε την ίδια τη Saville λεχώνα με τα δύο παιδιά της στα χέρια της και την κοιλιά της εγκυμοσύνης ακόμα. Τα σκίτσα γύρω από τον πίνακα μας δείχνουν τις διαφορετικές πραγματικότητες που συνυπήρξαν μέσα στον πίνακα. Η ίδια αναφέρει σε συνέντευξή της στο περιοδικό Guardian, πως καθώς τον ζωγράφιζε, τα παιδιά μεγάλωναν οπότε και ο πίνακας μεγάλωνε και άλλαζε μαζί τους. Η αντίθεση που προκαλεί το ένα σχέδιο πάνω στο άλλο αντιπροσωπεύει την ολίσθηση ανάμεσα στον πραγματικό κόσμο και τον κόσμο της οθόνης, αλλά και της μνήμης και της εικόνας. Οι τελευταίες της δουλειές, όπως και η συγκεκριμένη, είναι εμπνευσμένες από την εμπειρία της μητρότητας. Νιώθει την ανάγκη να εργαστεί, αλλά παράλληλα εμπνέεται από την ελευθερία με την οποία ζωγραφίζουν τα παιδιά της και προσπαθεί να την ενσωματώσει στο έργο της. Εμπνεύστηκε ιδιαίτερα από την εμπειρία της γέννας, και χρησιμοποίησε φωτογραφίες της από τη διαδικασία της γέννησης των παιδιών αλλά και από τη δική της εμπειρία.[77]

 

Η σημασία του γυναικείου γυμνού στο έργο της

Όλες οι δουλειές της Saville επικεντρώνονται σε ένα κοινό σημείο, στη σάρκα και στο γυμνό σώμα απαλλαγμένο από τα ρούχα που το ντύνουν και το προστατεύουν. Ωστόσο, μια ματιά στον κόσμο των έργων της θυμίζει περισσότερο μια βόλτα σε κρεοπωλείο παρά εικόνες από το περιοδικό Playboy. Η δουλειά της δεν θα μπορούσε να είναι πιο απομακρυσμένη από τις ιδεατές γυναικείες μορφές του αντρικού κόσμου, αλλά μας εισάγει σε ένα περίεργο και ακαθόριστο τόπο ανάμεσα στην υπερηφάνεια και το γκροτέσκ. Το έργο της παντρεύει το βίαιο μισογυνισμό του Willem de Kooning με τη συνεχή πείνα του Lucian Freud, σε ένα φεμινιστικό αποτέλεσμα.[78]

nude 86

Lucian Freud/Benefits Supervisor Sleeping/1995

Οι πίνακες του Lucian Freud βασίζονται στη φυσικότητα και την απόδοση της ψυχολογικής κατάστασης του εικονιζόμενου. Το γυμνό του έργο Benefits Supervisor Sleeping παρουσιάζει με ενδιαφέρουσες γραμμές τη γυμνή σάρκα. Η τοποθέτηση της φιγούρας στο στούντιο προσδίδει την αίσθηση του φυσικού βάρους και μεγέθους της φιγούρας, ενώ παραμένει ένας παραδοσιακός πίνακας με αντρική ματιά όπου η γυμνή γυναίκα υπόκειται στο βλέμμα του καλλιτέχνη. Οι πίνακες της Saville βασίζονται στις τεχνικές του Freud, ως έναν βαθμό, μιας και η ζωγράφος τις διδάχτηκε στο πανεπιστήμιο, αλλά εμπεριέχουν το στοιχείο της αυτοεξέτασης και επιδιώκουν μια πιο προσεγμένη ανάλυση της ανθρώπινης σάρκας. Παρότι λοιπόν οι δύο καλλιτέχνες μοιράζονται το ίδιο θέμα, η Saville οδηγείται σε ένα νέο επίπεδο.

nude 87

Φωτογραφία της Jenny Saville μπροστά στο έργο της, Plan

Οι πίνακες της Jenny είναι τεράστιοι, με ύψος συχνά γύρω στα τρία μέτρα, και καταλαμβάνονται από γιγάντιες γυμνές γυναίκες. Η ίδια δεν τους βλέπει ποτέ ολοκληρωμένους μέχρι να κρεμαστούν στην γκαλερί. Όπως αναφέρει στις συνεντεύξεις της, στο έργο της χρησιμοποιεί πολύ τη φωτογραφία και τους καθρέφτες. Βγάζει πολλές φωτογραφίες τον εαυτό της, αντλώντας πληροφορίες για το σώμα από κάθε πιθανή πηγή. Εκτός από δικές της φωτογραφίες χρησιμοποιεί και φωτογραφίες από τα σώματα των φίλων της και από ιατρικά βιβλία. Δεν φωτογραφίζει το σύνολο του κορμιού αλλά τα μέρη του από κοντά. Μιας και δουλεύει σε μεγάλη κλίμακα, δεν κοιτάει ολόκληρη τη φιγούρα αλλά λεπτομέρειές της. Έτσι, καθώς επικεντρώνεται σε επιμέρους τμήματα, τα ενώνει σταδιακά σε ένα ενιαίο σύνολο. Η ίδια δηλώνει πως αδυνατεί να ζωγραφίσει σε μικρούς καμβάδες ή σημειωματάρια, εκτός αν φτιάχνει κάποια μεγέθυνση ή λεπτομέρεια. Δεν σκιτσάρει πριν περάσει στον καμβά, αλλά δημιουργεί όλο τον πίνακα εξαρχής με μπογιά. Χρησιμοποιεί επίσης πολύ τους καθρέφτες στη δουλειά της για να κοιτάει το σύνολο του έργου της προκειμένου να αποκτήσει πλήρη αντίληψη. Δουλεύει πάνω σε σκαλωσιές για να καλύψει τις επιφάνειες του έργου της. Τοποθετώντας τους καθρέφτες πάνω κάτω και γύρω από το έργο έτσι ώστε να μη χρειάζεται να μετακινείται από τη θέση της για να δει κάτι. Συχνά ζωγραφίζει με ρούχα, αλλά πολλές φορές τυχαίνει να δουλεύει και γυμνή ώστε να μπορεί πιο εύκολα να χρησιμοποιήσει το σώμα της για κάποια λεπτομέρεια προκειμένου να αντικατοπτρίσει εκ του φυσικού με ακρίβεια το δέρμα, τη σάρκα και το ηβικό τρίχωμα, και τις υφές τους.[79]

nude 88

Jenny Saville& Glen Luchford /Closed Contact series/1995-1996

Είναι το δικό της πρόσωπο και σώμα που χρησιμοποιεί στους περισσότερους πίνακές της, παρότι με την πρώτη ματιά φαίνεται ξένο, λόγω της προοπτικής. Η ίδια λέει: «Οι γυναίκες συχνά αναλαμβάνουν τον ρόλο του μοντέλου. Εγώ είμαι και τα δύο, καλλιτέχνης και μοντέλο, αλλά επίσης και ο θεατής. Έτσι αναλαμβάνω τρεις ρόλους».[80] Δουλεύοντας κυρίως με το δικό της λευκό σώμα, αποκόπτει την κοινωνικοοικονομική σχέση ανάμεσα στον ζωγράφο και το μοντέλο. Το στούντιο δεν είναι πια ο χώρος μιας μονόπλευρης συναλλαγής, αλλά ο χώρος μιας αυτοεξέτασης. Μέσα από το έργο της κατορθώνει επίσης μια αναδιάρθρωση της δυτικής άποψης για το σώμα του ζωγράφου. Το σώμα που αναπαριστάται δεν είναι πια το θηλυκό αντικείμενο-σώμα αλλά ένα ενεργό δυναμικό γυναικείο σώμα που εξερευνάται με την πρακτική της αυτοεξέτασης και της ζωγραφικής. Σε συνέντευξή της αναφέρει: «Εγώ ζωγραφίζω τις γυναίκες όπως οι ίδιες βλέπουν τον εαυτό τους. Προσπαθώ να αγγίξω την ταυτότητα, το δέρμα, τα μαλλιά και τη ζεστασιά τους και τη ροϊκότητα. Έχω την αίσθηση πως η γυναικεία σάρκα και οι γοφοί ρέουν. Πολλά κομμάτια σάρκας είναι μπλε σαν το κρέας του χασάπη. Ιστορικά, οι τρίχες της ήβης αναπαρίστανται τέλειες ζωγραφισμένες από άντρες. Στην πραγματικότητα, εξαπλώνονται προς το στομάχι και τα πόδια».[81]

nude 89

Jenny Saville /Torso 2/2004

Πολλές γυναίκες εκεί έξω νιώθουν και αισθάνονται άσχημα για τα παραπανίσια κιλά στο ίδιο τους το σώμα, μιας και στην εποχή της άσκησης και της δίαιτας ο μεγαλύτερος στόχος είναι να είσαι αδύνατη. Η ρητορική που χρησιμοποιείται ενάντια στην παχυσαρκία την κάνει να φαίνεται πολύ χειρότερη από το αλκοόλ και το τσιγάρο, αν και μπορούν να προκαλέσουν χειρότερες συνέπειες. Η Saville δεν ζωγραφίζει μεγάλες, αηδιαστικές γυναίκες αλλά γυναίκες που σκέφτονται πως είναι μεγάλες και αηδιαστικές και φαντάζονται τα μπούτια τους να ξεχειλίζουν.[82] Οι φιγούρες της δεν βρίσκονται σε κάποιο σκηνικό ή δωμάτιο. Είναι σάρκα, και ο πίνακας ο ίδιος είναι το σώμα – αλλά η θεωρία πίσω από το καθένα είναι εξίσου σημαντική όσο ο πίνακας. Μέσα από το έργο της προσπαθεί να δημιουργήσει μια νέα αντίληψη για το τι είναι ομορφιά. Η ομορφιά είναι συνήθως η αντρική αντίληψη του γυναικείους σώματος. Οι γυναίκες της Saville είναι όμορφες μέσα από την ιδιαιτερότητά τους, αλλά έχουν πειστεί από την κοινωνία να αποστρέφονται το ίδιο τους το σώμα. Παρουσιάζει λοιπόν στους πίνακές της κάτι ανάμεσα στην πραγματικότητα και σε αυτό που βλέπουν οι ίδιες στον καθρέφτη και τη ζυγαριά τους. Η ίδια λέει σε μια άλλη συνέντευξη: «Έχει ένα είδος έντασης ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι κοιτάνε τον εαυτό τους στον καθρέφτη. Παίρνουν περισσότερες εκφράσεις τότε. Οι άνθρωποι κάνουν μπροστά στον καθρέφτη πράγματα που δεν θα τα έκαναν ποτέ μπροστά σε άλλους ανθρώπους. Έχουν μια εικόνα για τον εαυτό τους όταν κοιτάνε στον καθρέφτη».[83] Αυτή την ένταση προσπαθεί να αποτυπώσει στους πίνακές της, τον τρόπο με τον οποίο κοιτάζεται κάποιος στον καθρέφτη, όταν βρίσκει τα πάντα πάνω του λάθος. Τότε οι άνθρωποι βλέπουν πραγματικά τον εαυτό τους, χωρίς κανένα απολύτως υπόβαθρο.

nude 90

Jenny Saville / Fulcrum/1999

Πολλοί άνθρωποι βρίσκουν τους πίνακές της ενοχλητικούς και ότι δεν θα μπορούσαν να ζήσουν με αυτούς στο σπίτι τους. Αλλά η ίδια, όπως αναφέρει σε συνεντεύξεις της, δεν τους κάνει με αυτό τον σκοπό, αλλά για να βρίσκονται κρεμασμένοι κάπου όπου μπορεί να τους δει το κοινό και να συσχετιστεί μαζί τους.[84] Μέσα στα περισσότερα έργα της Saville βλέπουμε την καθημερινή διαμάχη ανάμεσα σε ένα γυναικείο σώμα με συγκεκριμένη εμφάνιση και τις επιταγές της σύγχρονης αισθητικής για ένα θηλυκό επιθυμητό αδύνατο σώμα. Παράλληλα, μέσα από τα έργα της η Saville δημιουργεί μια νέα εικόνα για το γυναικείο σώμα που διαφέρει από τα πρότυπα τής ως τώρα αντρικής τέχνης και εκφράζει τη δική της γυναικεία άποψη και αισθητική και τον τρόπο με τον οποίο μια γυναίκα κοιτάζει η ίδια τον εαυτό της μέσα σε ένα κόσμο σεξουαλικών προτύπων.

ερευνητική εργασία
Θεσσαλονίκη, Ιούλιος 2014
φοιτήτρια: Καίσαρ Μαρίλια 7167
επιβλέπουσα καθηγήτρια: Λία Γυιόκα

Σημειώσεις

[68] Πληροφορίες για το βιογραφικό και το έργο της καλλιτέχνιδας από την εγκυκλοπαίδεια
Wikipedia: http://en.wikipedia.org/wiki/Jenny_Saville

[69] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη: «This is Jenny, and this is her Plan: Men paint female beauty in stereotypes; Jenny Saville paints it the way it is. And Charles Saatchi is paying her to keep doing it», στο περιοδικό The Independent

[70] Cooke (2012), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη Jenny Saville: «I want to be a painter of modern life, and modern bodies», στο περιοδικό The Observer

[71] Cooke (2012), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[72] Rowley (1996), On viewing three paintings by Jenny Saville: Rethinking a feminist practice of painting, σελ. 91

[73] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[74] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[75] Reckitt, Phelan, (eds) (2001), Art and feminism, σελ. 186-187

[76] Secondary research (2012), Jenny Saville’s Trace?, online άρθρο

[77] Cooke (2012), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[78] Rowley (1996), On viewing three paintings by Jenny Saville: Rethinking a feminist practice of painting, σελ. 95

[79] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[80] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[81] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[82] Davies (1994), Από τη συνέντευξη με την καλλιτέχνη, ό.π.

[83] Sylvester, D., ( 1994) Από συνέντευξη με την καλλιτέχνη με τίτλο: Areas of Flesh, στο περιοδικό The Independent

[84] Frank, P., (2012) Jenny Saville At Modern Art Oxford: Her First Solo Exhibition In A UK Public Gallery, Στο περιοδικό: The Huffington Post

Πηγή: http://www.academia.edu/

ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΛΟΓΟΣ

ΥΓΕΙΑ

ΑΓΓΕΛΙΕΣ